Thuật ngữ “kayfabe” có lẽ khá xa lạ với nhiều người, nhưng đối với những người hâm mộ ruột của đô vật biểu diễn thì nó khá gần gũi và thú vị. Vì có nó họ mới thưởng thức được những giá trị mà Pro Wrestling mang lại.
Khái niệm và nguồn gốc
Vào những năm đầu tiên khi loại hình giải trí này xuất hiện, người xem không hề biết rằng màn đấu vật trước mắt họ đã được định sẵn kết quả và được xây dựng kịch bản để tạo ra hứng thú giữa hai đô vật sắp sửa thượng đài với nhau. Nên sự thật này được bao bọc trong bí mật, chỉ những người trong nghề với nhau mới nắm rõ.
Dù vậy, thuật ngữ kayfabe này không hề có xuất xứ rõ ràng, chỉ có thể rút ra rằng nó nghe không giống bất cứ từ nào trong tiếng Anh lúc đó. Do vậy người ngoài ngành có lỡ nghe được thì vẫn không hiểu nó là gì.
Matt Hardy và Jeff Hardy là anh em ruột, nhưng cũng có những lúc họ phải thù nhau theo kịch bản của công ty.
Kayfabe hiểu đơn giản là bức màn giữa những câu chuyện trên sàn đấu và đời thực. Ví dụ, đô vật A trên sàn đấu thù với đô vật B, do B xúc phạm, đánh lén A, cả hai cùng có những trận thi đấu nảy lửa và kết là một trong hai giành chiến thắng ở một sự kiện lớn.
Còn đằng sau màn diễn, họ là bạn của nhau, đang làm việc và phối hợp cùng nhau kể câu chuyện đó cho khán giả xem. Thế nên có thể nói kayfabe là một bức màn kịch trên sàn đấu, những gì diễn ra trên sàn đấu là “ở trong kayfabe”.
Sau một thời gian, qua sự xuất hiện của truyền hình cáp, sự sắp đặt của Pro Wrestling bắt đầu trở nên lộ liễu, và đến một ngày Vince McMahon, người sở hữu công ty đô vật WWF(tiền thân WWE) chủ động vén bức màn này lên và giới thiệu cho khán giả Mỹ sự thật đằng sau hậu trường của loại hình giải trí này.
Tại sao cần có kayfabe?
Khi xem phim bom tấn Hollywood, hay kịch, phim truyền hình, những nhân vật đó liệu là thật? Hay là các diễn viên nhập tâm và diễn tròn vai các nhân vật đó? Người đô vật cũng y như vậy. Những tính cách người đô vật thể hiện trên sàn đấu hiếm khi là những tính cách thật của họ, vì đó là vai diễn, họ phải làm tròn vai để có thể giữ người xem thích thú.
Các phim bom tấn, kịch, phim truyền hình hay, thì người xem sẽ thấy cuốn hút, do kịch bản hay, tình tiết đặc sắc, và được đầu tư kĩ lưỡng trong bối cảnh. Đô vật cũng vậy, khi trận đấu hay là trận đấu được lên kịch bản kĩ lưỡng, độ dài hợp lí, đòn đánh đặc sắc, trang phục người đô vật phải hợp với nhân vật họ thể hiện.
Dù đô vật không thật, nhưng nó mang giá trị nghệ thuật và giải trí. Kayfabe được bảo vệ tốt tức là logic của các trận đấu hợp lí, các nhân vật cảm giác như thật. Điều này giữ trọn vẹn trải nghiệm của người xem, nên dù có thể họ biết nó là giả, nhưng trong buổi diễn họ có thể tin vào câu chuyện diễn ra trước mắt, đắm chìm vào một phần của thế giới đó, và được giải trí qua nó.
Khi nào nên và không nên giữ kayfabe
Vì để cải thiện trải nghiệm người xem nên nhiều đô vật thời hiện đại đã dùng tài khoản cá nhân trên mạng xã hội của mình sử dụng trong việc giữ kayfabe bên ngoài sàn đấu, mang thêm tính thực cho trải nghiệm giải trí của khán giả, có thể giao tiếp với cộng đồng người hâm mộ và truyền tải được nhiều thứ mà thời trước không thể làm được. Nhưng điều này cũng lộ ra những yếu tố nhạy cảm, không nên sử dụng đến mạng xã hội, phản tác dụng trong việc áp dụng kéo dài trải nghiệm của người hâm mộ.
Để giữ được trải nghiệm kayfabe hoàn chỉnh, cần có tính xuyên suốt trong các phương tiện truyền thông, để giữ khán giả không bị hụt hẫng. Ví dụ trên A thù B trên truyền hình, thì cả hai phải giữ vững vai diễn đó trong các phương tiện truyền thông khác như Youtube, Facebook, nếu có thể thì cả khi gặp nhau ở nơi công cộng. Cả hai phải tránh né không được xuất hiện trong cùng một video, hay một nơi đông người,....
Còn khi nào nên dừng kayfabe và đặt con người đằng sau vai diễn lên trên, thì đó là vào những sự kiện xã hội như từ thiện, hay lên tiếng về một vấn đề về xã hội, thời sự như nạn bạo lực học đường, dịch bệnh,... Trong những sự kiện này, nếu tiếp tục níu lấy kayfabe và diễn một vai xấu, thì điều này, thứ nhất, do việc đô vật được lên kịch bản đã quá phổ biến trên thế giới, sẽ làm tổn hại đến chính người đằng sau vai diễn đó, và hai là có thể dẫn đến ảnh hưởng xấu không mong muốn khi hiểu sai, gây chia rẽ cộng đồng.
Kết
Kayfabe, một thuật ngữ độc tôn cho ngành giải trí đấu vật biểu diễn hầu như không ai để tâm, nhưng nó lại đóng vai trò quan trọng trong trải nghiệm của người hâm mộ. Thực tại trên sàn đấu đã được tiến hóa theo với thời đại. Và để thưởng thức mà ngành giải trí này mang lại, người xem cũng nên chìm vào kayfabe, góp phần vào một trải nghiệm thú vị, tương tác chung với màn diễn.
Làm sao để "cảm" được những vở kịch bạo lực của đô vật biểu diễn?
Một tin buồn đến từ công ty đô vật lớn nhất hành tinh WWE khi tổ chức này tuyên bố sự kiện đấu vật biểu diễn hoành tráng WrestleMania phải đấu kín
Quá chán nản với việc những ngôi sao UFC sắp "hết thời" xem WWE như một bến đỗ an toàn, nữ vương WWE Becky Lynch đã gửi lời đáp trả đến Jon Jones.
Trước sự thờ ơ của cả chủ tịch Dana White và những lời khiêu khích từ Jon Jones, Tom Aspinall một lần nữa lên tiếng về sức mạnh của mình.
Chuyền hai Liao Yi-Jen người được đánh giá là ứng cử viên nặng ký cho danh hiệu VTV Cup 2024 nhiều khả năng không thể tham dự giải đấu.
Sau những lần nín thở VAR can thiệp, Thanh Hóa FC cũng có chiến thắng ngược dòng cảm xúc trước Shan United ở trận ra quân bảng A giải Vô địch các CLB Đông Nam Á 2024/25.
Hôm nay, ngòy 21/8, US Open Pool Championship 2024 sẽ xác định các tay cơ giành vé vào vòng 64 cơ thủ cuối cùng, và Việt Nam có 6 đại diện vẫn còn hy vọng đi tiếp.
Kết quả bóng đá các CLB Đông Nam Á 2024 hôm nay. Cập nhật kết quả bóng đá các CLB Đông Nam Á 2024 mới nhất.
Hiệp hội billiards pool thế giới (WPA) tiếp tục cho thấy sự đối xử, phân biệt các cơ thủ Việt Nam qua thông báo mới nhất về giải TP.HCM mở rộng 2024.
Đội hình cầu thủ Chelsea 2024/2025 mới nhất. Cập nhật danh sách đội hình, số áo cầu thủ CLB Chelsea thi đấu mùa giải năm nay.
Ngoại binh từng được coi là cứu tinh của bóng chuyền nữ Thanh Hoá Sana Anarkulova sẽ có lần trở lại Việt Nam tham dự VTV Cup 2024.
Các CLB bóng chuyền đến từ nhiều quốc gia khác nhau đang sẵn sàng hành trình đặt chân đến Việt Nam chuẩn bị cho VTV Cup 2024.
Lần đầu chia tay "mái nhà xưa" Portland Trail Blazers sau 10 năm, Damian Lillard đã có mùa giải khó khăn trong màu áo Milwaukee Bucks
Sau hai ngày thi đấu, Việt Nam còn 6/8 cơ thủ tiếp tục tranh tài tại US Open Pool Championship 2024. Ngày thi đấu hôm nay, 21/8, sẽ quyết định những cái tên đi tiếp vào vòng 64 cơ thủ.
Dù ở cách nước Mỹ cả một đại dương, CLB bóng rổ Real Madrid vẫn bỏ túi hơn 20 triệu euro từ các đội bóng NBA nhờ “xuất khẩu" cầu thủ sang giải bóng rổ nhà nghề Mỹ.
Chuyên gia của tờ La Gazzetta dello Sport đưa ra dự đoán kết quả trận đấu giữa Fiorentina vs Puskas thuộc vòng play-off Conference League 2024/25.
Chuyên gia của tờ Evening Standard đưa ra dự đoán kết quả trận đấu giữa Chelsea vs Servette thuộc vòng play-off Conference League 2024/25.
Chuyên gia của tờ Marca đưa ra dự đoán kết quả trận đấu giữa Jagiellonia vs Ajax thuộc vòng play-off Europa League 2024/25.
Chuyên gia của tờ Marca đưa ra dự đoán kết quả trận đấu giữa Dinamo Kiev vs Salzburg thuộc vòng play-off Champions League 2024/25.
Tay vợt nam số 1 thế giới Jannik Sinner chỉ bị phạt 325.000USD và bị trừ 400 điểm ATP kiếm được ở giải Indian Wells Master 1000 dù hai lần dương tính doping.
Những cơ thủ carom 3 băng hàng đầu thế giới sẽ khởi động mùa giải mới vào thứ Năm, ngày 22 tháng 8, với Survival Masters tại Seoul, Hàn Quốc.
Tay vợt 22 tuổi này đã rút khỏi tất cả các sự kiện quốc tế dự kiến diễn ra vào tháng 8, bao gồm cả Korea Open bắt đầu vào thứ Ba tuần sau.
Sau chiến thắng đầy cảm xúc trước Mateusz Gamrot, Dan Hooker đang vô cùng tự tin về tương lai của mình với vị trí mới sau UFC 305.
Lịch thi đấu, trực tiếp cầu lông Japan Open năm 2024 hôm nay. Cập nhật lịch trực tiếp giải cầu lông Nhật Bản mở rộng năm 2024 mới nhất.
Đội hình tiêu biểu Ngoại hạng Anh của năm do PFA bình chọn bao gồm 4 cầu thủ Man City, trong khi 5 ngôi sao của Arsenal được vinh danh…
Bản cập nhật 14.16b sẽ điều chỉnh lại sức mạnh của nhiều vị tướng, trong đó có Ahri DTCL sau khi vị tướng này được buff mạnh ở phiên bản 14.16.
Bản cập nhật LMHT 14.17 LOL tiếp tục có nhiều chỉnh sửa lớn tác động đến meta của Liên Minh Huyền Thoại, đặc biệt là ở vị trí các xạ thủ.
35 ngày sau chấn thương trong trận chung kết Copa America, Lionel Messi đang phục hồi như thế nào và bao giờ anh có thể trở lại tập luyện cùng các đồng đội?
Kylian Mbappe đã liên hệ với ủy ban pháp lý của Liên đoàn bóng đá Pháp và UEFA để đòi gần 55 triệu euro mà CLB cũ PSG chưa trả.
Nhà vô địch Olympic 2 lần Wang Chi-Lin rất phấn khích trước tiềm năng hợp tác của anh với Chiu Hsiang Chieh, người bạn đồng hành mới sau khi Lee Yang giải nghệ.
Trong ngày thi đấu thứ 2 của US Open Pool Championship 2024, các cơ thủ Việt Nam như Lường Đức Thiện, Đỗ Thế Kiên, Nguyễn Mạnh Đức sẽ có trận đầu tiên của mình trên đất Mỹ.
Kết quả bóng rổ VBA 2024 hôm nay mới nhất. Cập nhật kết quả Giải bóng rổ VBA 5x5 năm 2024 chính xác nhất diễn ra từ ngày 19/06 đến ngày 29/9.
Trước bức hình khiêu khích của Alex Pereira, đội ngũ của nhà vô địch Dricus Du Plesis đã lên tiếng về ý định đối đầu ngôi sao mới của giải đấu.
Đối thủ trong trận đấu đầu tiên của Phạm Văn Nam ở ONE Championship sẽ là tay đấm đến từ Team Lakay - phòng tập khét tiếng tại Philippines.
U16 Việt Nam tiếp tục tạo nên bất ngờ ở giải U16 Peace Cup 2024 khi hạ U16 Nhật Bản; qua đó giúp chủ nhà U16 Trung Quốc lên ngôi vô địch.
Cập nhật lịch thi đấu giải bóng chuyền VTV Cup 2024 với 8 đội bóng tranh tài trong đó có đội tuyển Việt Nam.
Đội tuyển bóng chuyền nam Việt Nam không có bất cứ sự thay đổi nào, 14 VĐV tham dự chặng I sẽ tiếp tục hành trình tại chặng II trên đất Indonesia.
Kết quả bóng đá U16 Quốc tế 2024 hôm nay. Cập nhật kết quả bóng đá U16 Quốc tế 2024 mới nhất.
Trước ngày lên đường cùng đoàn thể thao người khuyết tật Việt Nam tham dự Paralympic 2024, đô cử Lê Văn Công hừng hực quyết tâm tạo nên siêu kỳ tích ở đấu trường này.
Sau khi NBA công bố lịch thi đấu chính thức và chi tiết cuối tuần qua, người hâm mộ đã sớm chỉ ra đội bóng được ưu ái nhất về mặt truyền hình trong số 30 CLB tham dự giải.
Sự gắn kết giữa LeBron James và Stephen Curry tại Olympic vừa qua khiến người hâm mộ không khỏi tưởng tượng về viễn cảnh cả thi đấu cùng một đội ở NBA.
Chuyên gia của tờ Marca đưa ra dự đoán kết quả trận đấu giữa Leicester vs Tottenham thuộc vòng play-off Champions League 2024/25.
Code FO4 mới nhất. Tại FC Pro Champions Cup 2024, người chơi có thể nhận hàng loạt mã code FC Online miễn phí khi theo dõi các trận đấu.